Verborgen oervormen

In werkelijkheid, aldus Tryon (1689), hebben onze voorstellingen en verlangens een wonderbaarlijke diepe en verborgen oervorm (‘a wonderfull deep and hidden original’). Deze oorspronkelijke vormen worden van twee kanten vervormd: door begeerten en behoeften worden ze naar het lichamelijke getrokken, waardoor ze aan het lichaam gebonden blijven, en door de rede worden ze afgeremd en bijgestuurd, waardoor de oorspronkelijke vormen vaak niet herkenbaar zijn. Tryon schetst met woorden een soort doorzichtige sculptuur van de mens waarin we de krachten van verschillende kanten aan het werk zien. We zouden volgens hem wonderen kunnen verrichten als we onze verborgen oervormen meer toelieten. We zouden impulsiever zijn, kinderlijker en eerlijker. De wereld zou er wat gekker uitzien, maar misschien ook wel christelijker en meer open voor de geestelijke wereld. Tryon bedoelt met waanzin niet alleen de ongeremde angsten en woelingen van de verwarde geest, maar ook de openheid en puurheid die we zouden verwerven als we iets van de ongeremde binnenwereld zouden toelaten. Hij bewondert ook de waanzinnigen om hun kracht en eigenheid, hoe ze kou en ontberingen en vernederingen doorstaan. In de chaos en strijd van de burgeroorlog zag hij meer waanzin om zich heen maar ook meer kracht, mensen die volhielden en in de meest onmogelijke omstandigheden overeind bleven.